Evde Bakım Maaşı Neden Kesilir? Bildirim Yükümlülükleri ve Kurallar
Evde bakım maaşı neden kesilir? 2026 yılı yeni yönetmelik değişiklikleri, gelir sınırı aşımı, adres değişikliği ve rapor süresi gibi maaş kesilmesine neden olan tüm durumlar.
İçindekiler:
Evde bakım yardımı, belirli şartların sürekliliğine bağlı olarak verilen bir destek modelidir. Sosyal hizmetler tarafından yapılan periyodik denetimler ve sistem kontrolleri, hak sahipliğinin devam edip etmeyeceğini belirler. Ödemelerin kesilmemesi ve yasal yaptırımlarla karşılaşılmaması için mevzuatta belirtilen kriterlerin korunması hayati önem taşır.
İşte evde bakım maaşının kesilmesine neden olan temel durumlar:
1. Hane Gelir Kriterinin Aşılması
Evde bakım yardımının en temel şartı, hane içinde kişi başına düşen aylık gelirin belirlenen sınırın altında kalmasıdır.
- Gelir Değişikliği: Hane bireylerinden birinin işe girmesi, emekli olması veya ek bir gelir (kira, faiz vb.) elde etmesi durumunda toplam gelir artacağı için sınır aşılabilir.
- Kişi Sayısı Değişimi: Hanede yaşayan birinin ayrılması, kişi başına düşen payı artıracağı için şartların yeniden değerlendirilmesine neden olur.
2. Adres Değişikliği ve Bildirim İhmali
İkametgah değişikliği, bakım hizmetinin denetlenebilirliği açısından en kritik konulardan biridir.
- Bildirim Süresi: Yeni bir adrese taşınıldığında, durumun en geç 15 gün içinde ilgili müdürlüğe bildirilmesi zorunludur.
- Dosya Nakli: Farklı bir il veya ilçeye taşınıldığında “dosya nakil” işlemleri başlatılmalıdır. Nakil süreci tamamlanana ve yeni adreste heyet incelemesi yapılana kadar ödemeler dondurulur.
3. Sağlık Raporunun Süresinin Dolması
Süreli sağlık kurulu raporu (veya çocuklar için ÇÖZGER) ile maaş alanlar için rapor yenileme süreci kritiktir.
- Raporun geçerlilik süresi dolmadan randevu alınmalı ve yeni rapor sisteme işlenmelidir.
- Yeni raporda “Tam Bağımlı” veya ilgili yönetmeliğin gerektirdiği ağır engellilik ibaresinin korunması şarttır. Engel oranının düşmesi maaşın kesilmesine yol açar.
4. Bakım Hizmetinin Aksatılması
Heyet tarafından yapılan çat kapı ziyaretlerde, engelli bireyin bakımının niteliği kontrol edilir.
- Bakıcının engelliyle aynı hanede fiilen yaşamaması,
- Engellinin temizlik, beslenme ve sağlık ihtiyaçlarının ihmal edilmesi,
- Bakıcının kendi fiziksel veya ruhsal durumu nedeniyle bakım görevini yerine getirememesi durumlarında yardım sonlandırılır.
5. Hastaneye Yatış ve Uzun Süreli Ayrılıklar
Engelli bireyin veya bakıcının uzun süreli olarak haneden ayrılması durumunda ödemeler etkilenebilir.
- Hastanede Yatış: Engelli bireyin hastanede 30 günden fazla (bazı durumlarda yatış süresine göre değişir) yatılı tedavi görmesi halinde durumun bildirilmesi gerekir.
- Hapishane veya Huzurevi: Engellinin rehabilitasyon merkezi, huzurevi veya kapalı kurumlara yerleşmesi maaşın kesilme sebebidir.
Yersiz Ödemeler ve Geri Tahsilat Riski
Maaşın kesilmesini gerektiren bir durumun zamanında bildirilmemesi, “yersiz ödeme” statüsüne girer. Bu durumda, şartların bozulduğu tarihten itibaren yapılan tüm ödemeler yasal faiziyle birlikte geri tahsil edilir. Bu nedenle, hane içindeki her türlü değişikliği vakit kaybetmeden Sosyal Hizmetler birimine bildirmek kullanıcıların lehinedir.
Mal varlığı artışı maaşı etkiler mi?
Üzerinize kayıtlı bir taşınmazın olması tek başına maaşı kesmez; ancak bu taşınmazdan elde edilen gelir veya rayiç bedelin hane gelirine olan etkisi hesaplamaya dahil edilir.
Bakıcı değişikliği nasıl yapılır?
Bakıcı değişikliği talebi, yeni bakıcı adayıyla birlikte ilgili il müdürlüğüne başvurarak yapılır. Yeni bakıcı uygun görülürse dosya güncellenir ve ödemeler devam eder.
Maaş kesilirse tekrar başvurulabilir mi?
Evet. Maaşın kesilmesine neden olan durum ortadan kalktığında (örneğin gelirin tekrar düşmesi veya yeni rapor alınması) tekrar başvuru yapılabilir.
Evde bakım maaşı hangi durumlarda kesilir?
Evde bakım maaşı; hane içinde kişi başına düşen gelirin yasal sınırı aşması, ikametgah değişikliğinin bildirilmemesi, sağlık raporu süresinin dolması, engelli bireyin engel oranının düşmesi veya bakıcının bakım görevini ihmal etmesi gibi durumlarda kesilir.
Adres değişikliği bildirilmezse maaş kesilir mi?
Evet, adres değişikliğinin en geç 15 gün içinde ilgili Sosyal Hizmetler birimine bildirilmesi zorunludur. Bildirim yapılmadığı takdirde ödemeler durdurulur ve yersiz ödeme statüsünde geri tahsilat süreci başlatılabilir.
Gelir kriteri değişikliği maaşı nasıl etkiler?
Maaşın bağlanması için temel şart, hane gelirinin belirlenen sınırın altında kalmasıdır. Hane bireylerinden birinin işe girmesi veya ek gelir elde edilmesi sonucu bu sınır aşılırsa, maaş kesilme sürecine girer. Her türlü gelir artışı 15 gün içinde bildirilmelidir.
Sağlık raporu yenilenmezse ödemeler durur mu?
Süreli raporlarda, raporun geçerlilik süresi dolduğunda sistem ödemeyi otomatik olarak dondurur. Maaşın devam etmesi için raporun süresi bitmeden yenilenmesi ve “Tam Bağımlı” ibaresinin korunması gerekir.
Hastanede yatış süreci maaşı etkiler mi?
Engelli bireyin veya bakıcının 30 günü aşan hastanede yatış durumlarında veya rehabilitasyon merkezi gibi kurumlara yerleşmesi halinde durumun bildirilmesi gerekir. Kurumsal bakım süreci başladığında evde bakım yardımı sonlandırılır.