Bakıma muhtaç, yatağa bağımlı veya günlük temel öz bakım gereksinimlerini tek başına idame ettiremeyen engelli vatandaşlarımızın aile ortamından koparılmadan desteklenmesi, modern sosyal devlet anlayışının en temel önceliğidir. 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 7. maddesi amir hükmü gereğince yürütülen Evde Bakım Yardımı, engelli bireye fiilen bakan akrabasına her ay düzenli olarak ödenen en kapsamlı nakdi sosyal destektir. 2026 yılı itibarıyla memur maaş katsayısına endeksli olarak güncellenen evde bakım maaşı, hane içi kişi başı gelir kriteri ve tam bağımlılık şartı sağlandığında Ziraat Katılım veya PTT üzerinden doğrudan hak sahibine aktarılmaktadır. Bu rehberde, evde bakım parasının tüm yasal kriterleri, başvuru basamakları ve gelir testi formülleri açıklanmıştır.
2026 Yılı Evde Bakım Maaşı Tutarları ve Yasal Dayanak
Evde bakım yardımı 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 7. maddesi ile yürürlüğe konulmuştur. Kanunun amir hükmüne göre aylık ödeme miktarı, memur aylık katsayısının (10.000) gösterge rakamı ile çarpımı sonucu tespit edilen net tutardır. 2026 yılı ilk yarısında aylık net 15.754,63 TL olarak uygulanan bu yardım, Temmuz ayında memur maaş zammı oranında yeniden güncellenmektedir. Evde bakım yardımı doğrudan bakım hizmeti sunan bakıcıya ödenir ve hiçbir vergi ya da harç kesintisine tabi tutulamaz.
Evde Bakım Maaşı Şartları ve Karşılaştırma Matrisi
Başvurunun onaylanması için aranan üç temel ayağın detayları aşağıdaki tabloda sunulmuştur:
| Kriter Başlığı | Mevzuat Şartı ve Standart | 2026 Eşik Değeri / Kuralı | Kontrol ve Denetim Makamı |
|---|---|---|---|
| Sağlık Kurulu Raporu | Erişkinlerde "Tam Bağımlı", Çocuklarda "Çok İleri Düzeyde ÖKGV" | e-Rapor sisteminde barkodlu geçerli rapor | Sağlık Bakanlığı Yetkili Hakem Hastaneleri |
| Hane Gelir Kriteri | Hane içi kişi başı net gelirin net asgari ücretin 2/3'ünden az olması | Kişi başı en fazla 18.736,69 TL | Bakanlık BÜDOTEK ve SGK Veri Tabanı |
| Fiili Bakım Hizmeti | Günde en az 8 saat engellinin yanında kesintisiz bulunma | Aynı hanede veya bitişik konutta ikamet şartı | Sosyal Hizmet Merkezi (SHM) Bakım Heyeti |
| Bakıcı Akrabalık Bağı | Eş, anne, baba, çocuk, kardeş, torun, dede, nine veya kan hısmı | Mevzuatta sayılan akraba listesinde yer alma | Nüfus ve Vatandaşlık İşleri MERNİS Sistemi |
Hane İçi Gelir Testi ve 2/3 Asgari Ücret Formülü Simülasyonu
2828 sayılı Kanun'un Ek 7. maddesi uyarınca hane içi gelir hesabı yapılırken hanede ikamet eden tüm bireylerin her türlü maaş, ticari kazanç, gayrimenkul kira geliri, tarımsal destek ve faiz getirileri toplanır:
Örnek Aile Gelir Simülasyonu (4 Kişilik Aile):
- Hane Fertleri: Baba (Emekli), Anne (Bakıcı adayı), Üniversite Öğrencisi Çocuk ve Tam Bağımlı Engelli Çocuk.
- Toplam Hane Geliri: Babanın net emekli maaşı 22.000 TL + Emsal kira veya diğer yan gelirler 8.000 TL = Toplam 30.000 TL.
- Kişi Başı Gelir Hesabı: $30.000\text{ TL} / 4\text{ Kişi} = 7.500\text{ TL}$.
- Yasal Kriter Değerlendirmesi: 7.500 TL < 18.736,69 TL (2026 Gelir Sınırı). Hane gelir sınırının oldukça altında kaldığından mali şart eksiksiz sağlanmıştır ve maaş bağlanmasına hak kazanılır.
- Evde İki Ağır Engelli Varsa: Kanun gereğince aynı hanede birden fazla tam bağımlı engelli bulunması durumunda, ikinci engelli kişi gelir hesabında haneye iki (2) kişi olarak dahil edilir. Bu pozitif ayrımcılık kuralı hane içi kişi başı ortalama geliri düşürerek ailenin hak kaybına uğramasını engeller.
Adım Adım Evde Bakım Maaşı Başvuru ve Heyet Ziyareti Krokisi
- e-Rapor Temini: Tam teşekküllü devlet veya üniversite hastanesinden "Tam Bağımlı Engelli Birey" ibareli e-rapor alınır.
- SHM'ye Dosya Teslimi: Bakıcı adayı, ikamet edilen ilçedeki Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü'ne kimlikler, tapu-araç beyanı ve gelir belgeleri ile şahsen müracaat eder.
- Yerinde İnceleme (Ev Ziyareti): Sosyal çalışmacılardan oluşan heyet haneyi habersiz ziyaret ederek engellinin odasını, yatağını, hijyen koşullarını, beslenme düzenini ve bakıcının bakım verme kabiliyetini bizzat tetkik eder.
- Bakanlık Onayı ve Hesap Açılışı: Heyet raporu olumlu olduğunda Ziraat Katılım veya Halkbank üzerinden bakıcı adına hesap açılır ve sistem kaydı tamamlanır.
Örnek Evde Bakım Yardımı Başvuru ve Gelir Değerlendirme Dilekçesi
Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü'ne verilecek resmi dilekçe metni:
T.C.
AİLE VE SOSYAL HİZMETLER İL MÜDÜRLÜĞÜ'NE
(Sosyal Hizmet Merkezi Müdürlüğü)
BAŞVURU SAHİBİ (BAKICI ADAYI): [Adınız Soyadınız]
T.C. KİMLİK NUMARASI: [11 Haneli T.C. Numaranız]
BAKIMA MUHTAÇ ENGELLİ BİREY: [Engellinin Adı Soyadı]
ENGELLİ T.C. KİMLİK NO: [Engellinin 11 Haneli T.C. Numarası]
YAKINLIK DERECESİ: [Anne / Baba / Eş / Kardeş]
ADRES: [İkametgah Adresiniz]
TELEFON: [05XX XXX XX XX]
KONU: 2828 Sayılı Kanun Ek 7. Maddesi Uyarınca Evde Bakım Yardımı Bağlanması Talebidir.
AÇIKLAMALAR:
Aynı hanede birlikte ikamet ettiğim [Engelli Yakınının Adı Soyadı], ekte sunulan Sağlık Bakanlığı onaylı engelli sağlık kurulu raporunda görüleceği üzere [%XX] oranında "Tam Bağımlı Engelli" durumundadır. Hastamızın yeme-içme, giyinme, banyo ve tuvalet gibi günlük yaşam aktiviteleri tarafımca kesintisiz ve fiilen karşılanmaktadır.
Hanemizde ikamet eden bireylerin toplam aylık net geliri ve fert sayısı dikkate alındığında, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu'nun Ek 7. maddesinde belirlenen kişi başı net asgari ücretin 2/3'ü tutarındaki yasal gelir sınırını aşmadığımız açıktır.
Müdürlüğünüz heyetince gerekli yerinde incelemenin yapılarak tarafıma evde bakım yardımı bağlanmasını saygılarımla arz ve talep ederim. ../../2026
İMZA: [İmzanız]
EKLER:
1. e-Devlet Barkodlu Engelli Sağlık Kurulu Raporu Sureti
2. Hane Gelir Beyan Belgeleri ve Maaş Bordroları
3. Tarihçeli Yerleşim Yeri ve Nüfus Kayıt Örneği
Bakıcının veya Engelli Bireyin Sigortalı İşe Girmesi Durumu
Uygulamada en çok merak edilen konulardan biri evde bakım maaşı alan bakıcının veya engellinin sigortalı (4/A, 4/B veya 4/C) bir işte çalışıp çalışamayacağıdır. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın yayımladığı resmi genelgeler doğrultusunda; engelli bireyin veya bakıcının sigortalı bir işte çalışması tek başına evde bakım maaşının kesilme sebebi değildir.
Burada iki temel hukuki sınır aranır: Birincisi, yeni kazanılan aylık maaş hane toplam gelirine eklendiğinde hane içi kişi başı net gelirin 2026 yılı için belirlenen 18.736,69 TL yasal tavanını aşmaması şarttır. İkincisi ise, bakıcının çalıştığı işin günde en az 8 saat engellinin fiili bakımını aksatmayacak nitelikte olması (örneğin evden çalışma, yarı zamanlı veya esnek vardiya) ve SHM bakım heyeti tarafından bu bakımın fiilen yürütüldüğünün onaylanmasıdır.
Rapor Oranına İtiraz ve Yetkili Hakem Hastane Basamakları
Evde bakım yardımı başvurusunda hastane raporunda "Tam Bağımlı Engelli Birey" ibaresi yerine "Kısmi Bağımlı" yazılması halinde başvuru reddedilir. Bu karara karşı raporun tebliğinden itibaren 30 gün içinde İl Sağlık Müdürlüğü'ne itiraz dilekçesi verilmelidir. İl Sağlık Müdürlüğü hastayı başka bir yetkili devlet hastanesine sevk eder. İkinci hastane ilk raporla aynı kararı verirse karar kesinleşir; farklı bir karar verirse hasta Sağlık Bakanlığı'nca belirlenen nihai "Hakem Hastane"ye yönlendirilir ve hakem hastanenin vereceği karar idari olarak kesindir.
Yıllık Bakım Planı ve Sosyal Hizmet Merkezi Rutin Hane Denetimleri
Evde bakım maaşı bağlandıktan sonra süreç sona ermez. Sosyal Hizmet Merkezi bünyesindeki sosyal hizmet uzmanları yılda en az bir defa ailenin ikametgahını habersiz olarak ziyaret eder. Bu denetimde engellinin genel hijyen durumu, kilo kaybı olup olmadığı, yatak yarası bulunup bulunmadığı, kullanılan ilaçların düzeni ve hane gelirinde bir artış (yeni araç, tapu veya miras) meydana gelip gelmediği yerinde tutanak altına alınır.
Bakıcı Değişikliği ve Vefat Durumunda Yapılacak Acil Bildirimler
Bakıcının hastalanması, yaşlanması veya herhangi bir sebeple bakım görevini yerine getiremeyecek duruma gelmesi halinde bakım görevi kanunda sayılan diğer bir akrabaya devredilebilir. Bakıcı değişikliği için eski bakıcı ve yeni bakıcı adayı birlikte Sosyal Hizmet Merkezi'ne başvurarak "Bakıcı Değişikliği Talep Dilekçesi" verirler. Yeni bakıcı için 15 gün içinde ev ziyareti incelemesi yapılır ve maaş aksamadan yeni bakıcının banka hesabına aktarılır.
Engelli bireyin veya bakıcının vefat etmesi durumunda ise en geç 15 gün içinde ölüm raporu veya defin ruhsatı ile SHM'ye yazılı bildirim yapılması yasal zorunluluktur. Vefat tarihini takip eden ay başından itibaren ödeme kesilir; vefat ayına ait maaş hak edişi ise terekeye dahil edilerek yasal mirasçılara intikal ettirilir.
Evde Bakım Maaşının Tam Vergi ve Haciz Muafiyeti Güvencesi
2828 sayılı Kanun'un Ek 7. maddesi uyarınca bağlanan evde bakım aylığı, doğrudan bir kamusal sosyal yardım ödeneğidir. Bu sebeple hak sahibine aktarılan tutardan hiçbir ad altında gelir vergisi, damga vergisi, dosya masrafı veya banka komisyon kesintisi yapılamaz. Ayrıca bu ödeme 5510 sayılı Kanun'un 93. maddesi ve İcra ve İflas Kanunu'nun 82. maddesi kapsamında haczedilemez gelirler arasında sayıldığından, hiçbir kamu kurumu veya özel alacaklı tarafından üzerine haciz veya bloke konulamaz.
Resmi Kaynaklar ve Başvuru Kanalları
Mevzuat ve Doğrudan Başvuru Kanalları:
🔗 İlgili Hesaplama Araçları ve Rehberler:
Evde Bakım Maaşı e-Devlet'ten nasıl sorgulanır?
turkiye.gov.tr adresine T.C. kimlik numarası ve şifre ile giriş yaptıktan sonra 'Engelli Evde Bakım Ödeme Bilgileri Sorgulama' ekranına girilerek ödeme durumu, aktarılan tutar ve banka hesabı anlık olarak görüntülenebilir.
Maaş alırken araç (ÖTV İndirimli) satın alırsak maaş kesilir mi?
ÖTV indirimli araç satın alındığında 15 gün içinde Sosyal Hizmet Merkezi'ne bildirilmelidir. Ticari amaçla kullanılmayan ve lüks harcama niteliğinde olmayan binek araçlar tek başına maaş kesilme sebebi değildir; ancak aracın rayiç kasko bedelinin 1/120'si hane aylık gelirine dahil edilir.
Aynı evde hem 2022 Engelli Maaşı hem Evde Bakım Maaşı alınabilir mi?
Evet. 2022 engelli aylığı engelli bireyin kendi adına bağlanan bir hak iken, evde bakım maaşı bakım hizmeti sunan refakatçiye ödenir. Her iki yardımın gelir kriteri bağımsız sağlandığı sürece aynı hanede ikisi birden alınabilir.
Bayram ikramiyesi evde bakım maaşı alanlara veriliyor mu?
Hayır. Emeklilere ödenen bayram ikramiyeleri 5510 sayılı Kanun kapsamındaki SGK sigortalılarına mahsus olup, evde bakım maaşı sosyal yardım niteliğinde olduğundan bayram ikramiyesi ödenmemektedir.
Evde iki ağır engelli var, gelir sınırı nasıl hesaplanacak?
2828 sayılı Kanun gereğince hanede birden fazla tam bağımlı engelli bulunması durumunda, ikinci ve sonraki her tam bağımlı engelli kişi sayısı gelir hesabında haneye iki (2) kişi olarak eklenir ve gelir sınırı avantajı sağlanır.
